Tüm gebelere gebeliğin belli
haftalarında gestasyonel diabet taraması yapılır. Özellikle 35
yaş üstü, kilosu fazla olanlar ve ailede diabet hikayesi
olanlara daha erken ve daha sık test yapılır.
Gestasyonel diabet; gebelik sırasında salgılanan bir takım
hormonların etkisiyle ortaya çıkan vücudun şekerle ilgili
yeterli miktarda insülin üretmediği diabetin ( çoğu vakada )
geçici bir formudur. Glikoz yada karbonhidrat intolerensi olarak
da adlandırılabilir.
Bulgu ve Belirtileri ;
İdrarda şeker bulunması
Sık su içme
Sık idrara gitme
Halsizlik
Bulantı
Sık mesane, vajina ve deri enfeksiyonları
Bulanık görme
Tüm gebelerin %2-5'i, risk faktörleri olan gebelerin ise
%7-9'unda gestasyonel diabet gelişecektir. Gebeliğin 24-28
haftalarında tarama testi yapılır. Bu haftada yapılmasının
sebebi plasentanın ürettiği bir hormon olan human plasental
laktojen'in ( hPL ) insülin reszistansına sebep olması ve bu
haftalarda üretiminin artmasıdır. Eğer tarama testi pozitif
olursa gestasyonel diabet tanısını koymak için ileri test
yapılması gerekir. ( 100 gr OGTT)
Önce sabah erken saatte açlık kan şekerine bakılır. Sonra
hastaya 50 gr glukoz içeren sıvı içirilir ve bir saat sonra
tokluk kan şekerine bakılır. Değer 140mg/dl üzerinde ise test
sonucu pozitifdir. Bu durumda 100 gr yükleme yeni tanı testi
yapılmalıdır. Burada da açlık kan şekerinden sonra 100 gr glukoz
içeren sıvı içirilir. Ve birer saat arayla 3 saatlik kan
şekerleri bakılır. 4 değerden ikisi sınırın üstünde ise tanı
gestasyonel diabettir. Vücut yeterli insülin üretemiyor
demektir.
Tedavi Gest DM tedavisinde en önemli bölüm kan şekerinin kontrol
edilmesidir. Bunun için kiloya göre hesaplanan belli miktarda
kalori içeren diet planlanır. Kan şekerleri takip edilir. Kan
şekerli regüle ise gebelik sonuna kadar diet devam edilir. Ancak
regüle edilemezse insülin tedavisine geçilir.
Problemler ( komplikasyonlar )
Eğer gestasyonel DM tanısı konamaz ve etkin olarak tedavi
edilmezse anne ve bebekle ilgili bazı komplikasyonlar gelişme
riski vardır.
Haftasına göre büyük doğum ağırlığı
Erken doğum
Sezeryan doğum riskinin artması
Anne karnında veya yenidoğan bebek ölüm riskinin artması
Uygun takip ve tedavi ile gestasyonel diabetli kadınlar sağlıklı
bebeklere sahip olabilirler ve diabet doğumdan sonra kaybolur.
Aşağıdaki belirtilere devam eden kişilerde diabet hala devam
ediyor olabilir.
Sık idrara gitme
Kalıcı susuzluk
Kan ve idrarda yüksek şeker
Doğumdan 6 hafta sonra kan şeker seviyelerinin normale dönüp
dönmediği kontrol etmek için 75 gr OGTT önerilir.